Dörtdivan’da 14 ton yulaf tohumu dağıtımı için düzenlenen “dev” tören, Türkiye’nin yerel kalkınma anlayışındaki trajikomik tabloyu bir kez daha gözler önüne serdi. Altı üstü 60 çiftçiye yapılan sembolik bir destek, sanki bölgenin makus talihi değişiyormuş gibi devasa bir siyasi şova dönüştürüldü.
14 Ton Tohum İçin Tam Kadro Şov
Dörtdivan sokaklarında alışılagelmiş bir hareketlilik. İlçe protokolü, il yönetimi, parti temsilcileri... Eksik olan tek şey bir bando takımı. Toplamda sadece 14 bin kilogram (yani yaklaşık bir tır bile etmeyen) yulaf tohumunun %50 hibeli dağıtımı için Kaymakam’dan Belediye Başkanı’na, Genel Sekreter’den İlçe Başkanları’na kadar herkes orada.
Sorguluyoruz
Devletin asli görevi olan ve rutin bir bürokratik işlemle (hatta dijital sistemlerle) çözülmesi gereken bir destekleme, neden bir “lütuf” gibi sunulup saatlerce süren bir seremoniye konu ediliyor? O protokolün tören alanına gelmesi için harcanan yakıt, mesai ve organizasyon giderleri, dağıtılan tohumun hibe miktarını geçtiğinde mi gerçek kalkınmayı yakalayacağız?
Dörtdivan’ın Makus Talihi: Hibeyle Gelen Bağımlılık
Haberlerde “can suyu” denilerek cilalanan bu projeler, aslında Dörtdivan çiftçisinin kendi ayakları üzerinde duramadığının resmî itirafıdır. Yıllardır bu ilçede yulaf, arpa, buğday dağıtılıyor.
Sonuç?
- Dörtdivan hâlâ göç veriyor mu? Evet.
- Gençler tarımı terk edip şehirlerde asgari ücretli iş kovalıyor mu? Evet.
- Üretilen yulaf, katma değerli bir sanayi ürününe (yulaf ezmesi, paketli gıda, ihraç malı) dönüşüyor mu? Hayır.
Sadece tohumu verip “hadi ekin” demek, çiftçiyi modern kölelikten kurtarmaz; aksine onu her yıl siyasetçinin elindeki çuvala bakmaya mahkûm eder.
Tarımsal Üretim Tek Başına Yeter mi?
Dörtdivan tek başına tarımsal üretimle, o da bu kadar ilkel metotlarla nereye kadar ayakta kalabilir? Dünya tarımı teknolojiyle, katma değerli üretimle ve markalaşmayla konuşurken; bizde başarının ölçütü hala dağıtılan çuvalların sayısıdır. İlçenin ihtiyacı olan şey bedava tohum değil;
- Ürününün değerini koruyacak bir kooperatifleşme,
- Ürettiğini doğrudan tüketiciye ulaştıracak bir lojistik ağ,
- Ve en önemlisi, çiftçiyi protokol önünde sıraya dizmeyen bir saygınlıktır.
Tören Karın Doyurmuyor
Türkiye ne zaman bu manzaralardan kurtulacak? Cevap basit: Hizmetin bir lütuf değil, görev olduğu anlaşıldığında. Bir kamyon tohumun başında on tane takım elbiseli adamın poz vermesi, toprağın bereketini artırmıyor. Dörtdivan çiftçisi ve tüm Türkiye üreticisi, protokolün “dağıtım şovlarını” değil, mazotun, gübrenin ve emeğinin karşılığını almak istiyor.
Gerçek başarı, o törenlere ihtiyaç duyulmayacak kadar zenginleşmiş bir kırsaldır. Geriye kalan her şey, sadece birer fotoğraf karesinden ibarettir.
Bolu Bilge Haber / Analiz
